Mijn man stuurde vanochtend een alarmerend artikel door uit de New York Times door. In de Verenigde Staten neemt het aantal kinderen met mentale of ontwikkelingsstoornissen explosief toe. ADHD, angstklachten, depressie en autisme worden zelfs zo vaak vastgesteld dat bijna elk gezin er wel mee te maken krijgt.
Het schoolsysteem werd genoemd als belangrijkste bron van stress: testen, prestatiedruk, strikte leerstandaarden waar kinderen soms nog helemaal niet aan toe zijn. Ik weet niet of er één oorzaak aan te wijzen is, maar ik herken de ondertoon heel goed: het steeds moeten voldoen.
En in dat moeten voldoen geven we iets van onze eigenheid weg. Van onze levendigheid en onze kracht.
Loskomen van externe normen
Bij stembevrijding hoeven jij en je zingen per definitie nergens aan te voldoen. Het duurt bij deelnemers vaak even voordat ze daadwerkelijk bevatten wat dat betekent. Dat het écht nergens aan hoeft te voldoen.
Ik had laatst een deelnemer in mijn groep die het aanvankelijk best lastig vond. Ze wist niet goed wat er van haar verwacht werd en ze hield zich wat afzijdig. Haar schouders hoog en haar blik afgewend.
We begonnen met de oefening die ik 1-adem-1-klank noem: op een inademing ga je bij jezelf naar binnen en op een uitademing laat je horen wat je daar tegenkomt. Ik geef op zo’n moment vaak zelf de aftrap en bij mij komt er dan meestal eerst een lange zucht uit. Mijn zucht betekent dan zoiets als: hèhè, fijn om hier tijd voor te maken.
Die zucht levert vaak meteen wat opgetrokken wenkbrauwen op: is dít jouw geluid? Ja dit is mijn geluid zeg ik dan, dit is wat er nu in mij leeft.
Na het voorbeeld komt men dan langzaam op gang en zo ook deze vrouw. Halverwege de ochtend was haar ongemak verdwenen en was ze volledig aanwezig in haar klank. Ze zong háar lied.
Na afloop was ze verwonderd dat ze zo vrij gezongen had. Ze was er vol van. Dus het hoeft écht nergens aan te voldoen, zei ze opgetogen.
Je eigen kracht terugclaimen
Hoe meer je beseft dat alles welkom is, hoe meer ruimte er ontstaat om je eigen geluid te laten klinken. En dan weet je: dit ben ik en ik hoef aan geen enkele externe standaard te voldoen.
Dan kun je zingend je eigen kracht ervaren. En terugclaimen als het ware.
Ik geloof echt dat de wereld daar behoefte aan heeft: mensen die zichzelf laten horen, die hun eigen lied zingen.